Voor het Westland is verplaatsing van glastuinbouwbedrijven ten gunste van woningbouw alleen rendabel als er extra woningen gebouwd worden. Voor de Bollenstreek geldt dat het bouwen van woningen wel maatschappelijk rendabel is, mits de bollenteelt geleidelijk wordt verplaatst naar een andere locatie in Nederland. Dat blijkt uit 'Verkassen?', een MKBA (Maatschappelijke Kosten en Batenalayse) van SEO, LEI en Atlas voor gemeenten.
Verplaatsing van bollenteelt vanuit de Bollenstreek brengt aanzienlijk minder kosten met zich mee dan verplaatsing van glastuinbouw vanuit het Westland. Dit hangt samen met de extra investeringen in kassen en infrastructuur die gepaard gaan met verplaatsing van glastuinbouw. De woningbouwbaten van verplaatsing zijn bovendien per hectare en per woning groter in de Bollenstreek. De kosten en baten laten daardoor in de Bollenstreek een positiever beeld zien dan in het Westland. Bovendien kan in de Bollenstreek ook worden gekozen om voor woningbouw weiland te gebruiken in plaats van tuinbouwgrond.
Welke functie krijgt voorrang?
Tuinbouwbedrijven profiteren van elkaars nabijheid door de aanwezigheid van voorzieningen, toeleveranciers en kennis: de zogenaamde clustereffecten. Maar ook voor woningen geldt dat het gunstig is om dicht bij elkaar te liggen. Hierdoor ontstaan namelijk voordelen voor bedrijven en consumenten: er is meer keuze uit werknemers en klanten enerzijds, en meer keuze uit voorzieningen anderzijds. Dit resulteert in hogere lonen en woningprijzen. Door de ligging van de tuinbouwgebieden nabij de grote steden in de Randstad, zullen naar verwachting deze zogenaamde agglomeratie-effecten van woningbouw op deze locaties aanzienlijk zijn.
Het onderzoek analyseert of deze agglomeratiebaten opwegen tegen het verlies aan clustereffecten en de kosten van verplaatsing van de betreffende tuinbouw. Daarnaast zijn gevolgen voor open ruimte en natuur meegenomen, via hun invloed op de prijzen van woningen